Waarom heb ik dit boek geschreven?
In navolging van Buurtzorg gingen vanaf 2010 veel organisaties in het maatschappelijk domein werken met zelfsturende teams. De vakmensen kregen weer de ruimte om samen met de cliënt te bepalen en te doen wat nodig was. Ze werden niet langer bekneld door regels van de organisatie en instructies van managers.
Sommige van deze organisaties scoren tot op de dag van vandaag ruim boven gemiddeld op criteria als medewerkers- en klanttevredenheid en ruim beneden gemiddeld op ziekteverzuim en verloop. Zorgaccent, een organisatie voor ouderenzorg, is zo’n voorbeeld. Ik heb het managementteam in die jaren begeleid en ben erg geïnspireerd geraakt door de omslag die daar heeft plaats gevonden.
Toch heeft het werken met zelfsturende teams in veel organisaties ook niet goed gewerkt en heeft men die manier van werken weer losgelaten.
Hoe kan het dat het werken met zelfsturende teams soms goed werkt, maar vaak ook niet? Is het werken met zelfsturende teams eigenlijk wel nodig om medewerkers ruimte en eigenaarschap te geven? Kan dat niet ook op andere manieren?
Ik heb het boek geschreven om te voorkomen dat we weer helemaal teruggaan naar de klassieke manier van sturen en daarmee het kind met het badwater weggooien.
Zelfsturende teams zijn onder bepaalde voorwaarden een goed middel, maar geen doel op zich. Er zijn veel meer sleutels om medewerkers ruimte en eigenaarschap te geven. Op basis van de literatuur en mijn praktijkervaringen kom ik tot 9 sleutels, waarmee bureaucratie en hiërarchie verminderd en het eigenaarschap van vakmensen versterkt kunnen worden.
Ik hoop dat het boek organisaties inspireert en tegelijkertijd veel praktische handvatten biedt om te veranderen van verkokerde organisaties en roestige systemen in vitale gemeenschappen, waar de vakmensen kunnen doen wat nodig is voor hun cliënten.
Podcast - podVIS in gesprek met Watze Hepkema
Lees hier een interview met Watze in Managementboek
Reviews over "Van wie is de gebarsten wc-tegel? Organiseren op basis van eigenaarschap":
Prof. dr. ir. Mathieu Weggeman, Hoogleraar Organisatiekunde, Technische Universiteit Eindhoven:
Hoe kun je bureaucratisch en hiërarchisch leidinggeven verder afbouwen? Hoe kun je professionals zodanig faciliteren dat ze nog beter worden in de uitoefening van hun vak? Hoe kun je vakmensen een gevoel van eigenaarschap geven (en ze daarvan laten genieten)? Watze Hepkema geeft de antwoorden: duidelijk en praktisch. Lezen dus, en er dan mee aan de gang!
Fieke van Deutekom, voormalig bestuurder Kalorama:
De regie weer teruggeven aan de vakmensen vraagt echt om een fundamentele paradigmashift in gedrag en besturing. Watze Hepkema beschrijft die paradigmashift treffend, met veel praktische handvatten en in een vlotte schrijfstijl.
Henriëtte Bertels, vanuit haar voormalige rol als bestuurder van Cardia:
Ik gun het ook andere organisaties om aan de slag te gaan met de organisatieprincipes, die Watze in dit boek op een aansprekende manier toelicht. Door deze principes zelf als management en staf toe te passen ontstaan er haast ongemerkt fundamentele veranderingen in de dynamiek van de organisatie. Het brengt, wat we allemaal zo graag willen: zorgprofessionals die weer “in the lead” zijn en het naar hun zin hebben.
Studenten van de opleiding “management in de zorg” van Hogeschool Leiden zijn positief over het boek.
“Van wie is de gebarsten WC-tegel?” is een verplicht onderdeel van de bachelorsopleiding en wordt als volgt beoordeeld:
- prettig leesbaar, laagdrempelig
- heel herkenbaar
- duidelijke handvatten om eigenaarschap terug te leggen
- veel voorbeelden uit de gezondheidszorg
Ingrid Tichelaar, CFO, directeur bedrijfsvoering in de zorg:
Vlot geschreven, concrete inspiratie voor de ontwikkeling van een organisatie waarin ideeën makkelijk circuleren over de grenzen van teams en afdelingen heen en initiatieven slagvaardig worden opgepakt.
Een organisatie die functioneert als een vitale gemeenschap waar iedereen zich eigenaar voelt van zijn eigen werk en zich betrokken voelt bij de organisatie als geheel. Een organisatie waarin ruimte is om ieders potentie en ambitie te benutten. (LinkedIn)
Lees hier een expertrecensie op managementboek
Hier zijn meer recensies en kan je het boek bestellen